Jeśli 22,4 I chlorowodoru waży 36,5 g, to 1 litr waży-~g«a 1,6 g.
Odpowiedź: 1 litr chlorowodoru w warunkach normalnych waży 1,6 g.
Obliczenia chemiczne mają bardzo duże zastosowanie w przemyśle. Dzięki nim można z góry ustalić, ile potrzebnego nam produktu uzyskać możemy z danej ilości surowca, czy też, ile substancji wyjściowych należy przygotować dla otrzymania żądanej ilości produktu. Możemy więc na przykład z góry przewidzieć, ile miedzi otrzymamy z 1 tony jej kruszcu siarczkowego, ile wapna palonego uzyskamy przy wypaleniu tony wapienia lub ile koksu musimy użyć, aby z danej ilości rudy żelaza otrzymać żelazo.
W innych przypadkach można na przykład obliczyć, ile tlenu wejdzie w reakcję z daną ilością węgla podczas jego spalania, a — co za tym idzie — ile powietrza zostanie przy tym zużyte. Obliczenia takie mają wielkie znaczenie w tych zakładach przemysłowych, gdzie kosztem spalania węgla otrzymujemy energię cieplną.
Można by przytaczać wiele przykładów, w których wykorzystano wzory cząsteczkowe i równania reakcji chemicznych do podobnych obliczeń. Widać wówczas przydatność pracy uczonego w życiu praktycznym. Badania Daltona, zmierzające do wyjaśnienia zagadki budowy materii, i wprowadzenie przez niego najprostszej symboliki chemicznej, stały się podwaliną wiedzy teoretycznej i olbrzymiej ilości jej praktycznych zastosowań.
Zadania:
y. Jaką masę posiada:
a) 1 gramocząsteczka amoniaku NHg?
b) 1/2 gramocząsteczki dwutlenku węgla CO2?
c) 5 gramocząsteczek wodoru H2?
, d) 1/8 gramocząsteczki dwutlenku siarki SO2?
2. Ile gramocząsteczek znajduje się w:
a) 1 kg wody ?
b) 1 kg tlenku rtęciowego HgO ?
3. Ile razy gramocząsteczka dwutlenku węgla jest cięższa od gramocząsteczki wodoru ? gramocząsteczka dwutlenku siarki SO2 od gramocząsteczki tlenu ?
4\ Ile gramoatomów zawiera: a) 100 g ołowiu?
56
b) 1000 g żelaza?
c) 100 g magnezu?
5. Do syntezy siarczku żelazawego FeS użyto 40 g żelaza i 16g siarki. Ile otrzymano siarczku żelazawego ? Która z substancji była użyta w nadmiarze i pozostała nie zużyta ?
6. Ile gramów siarki i rtęci należy użyć do syntezy 58 g siarczku rtęciowego HgS ?
7. Ile gramów tlenu zużywa się na spalenie:
a) 0,25 gramoatomu magnezu ?
b) 2,4 g magnezu ?
8. Ile miedzi otrzymać można z 20 g tlenku miedziowego CuO ?
9. W wyniku rozkładu tlenku rtęciowego otrzymano 8 g tlenu. Ile gramów tlenku rtęciowego rozłożono, ile to stanowi moli ?
10. Ile gramów wodoru zawarte jest w 180 g wody ? Ile litrów wodoru można otrzymać z tej ilości wody ?
11. Ile żelaza zawarte jest w 1 tonie czarnego tlenku żelaza Fe3O4?
12. Ile moli wody zostało rozłożone dla otrzymania 20 g wodoru ?
13. Ile glinu zawarte jest w 1 kg tlenku glinu A12O3 ?
14. Ile procent wodoru zawiera:
a) chlorowodór HC1 ?
b) amoniak NH3?
c) woda H2O?
15. Ile procent cynku i ile procent siarki zawiera siarczek cynku ZnS?
16. Wiedząc, że tlenek cynku zawiera 80,3% cynku, oblicz, ile metalu można wytopić z 1 tony tlenku cynku.
17. Która z rud żelaza zawiera większy procent żelaza: syderyt FeCO3, czy piryt FeS2?
18. Jaką część gramocząsteczki stanowi 11,2 1 dowolnego gazu w warunkach normalnych ?
Ile waży 11,2 1:
a) wodoru ?
b) dwutlenku węgla CO2?
c) siarkowodoru H2S ?
d) metanu CH4 ?
19. Ile należy przygotować wagonów do przewiezienia rudy żelaza o składzie Fe2O3, z której mamy wytopić 100 ton żelaza, jeżeli na 1 wagon można załadować 15 ton rudy?
57