reakcji wymiany składniki substancji reagujących wymieni. i|.i swe miejsca.
l'<>/.iiane typy reakcji chemicznych możemy ująć w równania ogólne-
1. reakcja syntezy: A + B = (AB),
2. reakcja analizy: (AB) = A + B,
3. reakcja wymiany: (AB) + C = (AC) + B.
Znamy jeszcze bardziej złożoną reakcję wymiany, tak zwaną reakcję wymiany podwójnej, którą możemy ogólnie przedstawić
(AB) + (CD) = (AC) + (BD), Z reakcją tego rodzaju zapoznamy się w dalszej nauce chemii.
Pytania:
Do jakiego typu reakcji zaliczysz:
a) spalanie magnezu,
b) reakcję miedzi z siarką (ćwiczenie 4),
c) przemiany zachodzące podczas ogrzewania zasadowego węglanu miedziowego (ćwiczenie 6),
d) reakcję zachodzącą podczas ogrzewania cukru.
Rozdział II
TLEN
(Symbol chemiczny ,,O" (Oxygenium), masa atomowa 16,00)
§ 9. Występowanie tlenu w przyrodzie
Tlen jest pierwiastkiem najbardziej rozpowszechnionym w przyrodzie (rys. 5). Masa jego stanowi 50% masy pierwiastków wchodzących w skład skorupy ziemskiej. W powietrzu występuje w stanie wolnym, zmieszany z azotem i innymi gazami. Zawartość tlenu w powietrzu wynosi 20,9% objętości, a więc na każde 100 litrów powietrza przypada blisko 21 litrów tlenu. W litosferze tlen występuje w stanie związanym, wchodzi w skład większości skał i minerałów. Granit, glina, piasek, wapień zawierają duży procent tlenu.
Tlen jest także składnikiem wody, tak pospolitej na Ziemi, oraz składnikiem substancji, z których zbudowane są organizmy roślin i zwierząt.
W przyrodzie wydzielają się ciągle olbrzymie ilości wolnego tlenu dzięki procesom asymilacji, odbywającym się w zielonych częściach roślin.
Ilość tlenu w stanie wolnym nie powiększa się jednak, gdyż zostaje on znów związany chemicznie w procesie oddychania i palenia.
§ 10. Historia odkrycia tlenu
Tlen długo nie był znany jako pierwiastek chemiczny, chociaż zawsze był potrzebny istotom żywym do oddychania, a człowiekowi do palenia od chwili, gdy człowiek zdobył umiejętność rozniecania ognia. Odkryli go dopiero w wieku XVIII niemal jednocześnie dwaj uczeni:
25